|
|
|
     |
|
ตีนสะพานข้ามโขง & ส้น เท้าจีน ผมอาจต้องขออภัย คนจีน และประเทศจีนไว้เสียก่อนตรงนี้ หากมีอะไรไม่เหมาะสมด้วยประการทั้งปวง บางสิ่งบางอย่างแม้แต่ ผู้ได้เปรียบ ก็ใช่ว่าจะอยากให้เป็นเช่นนั้น ประเทศจีนก็คงเช่นกัน เพราะเป็นอีกเรื่องหนึ่ง ที่กำลังก้าวเข้ามาในชุมชนเรา และดูเหมือนว่า เราไม่สามารถจะหลีกเลี่ยงได้ แม้เสียงโต้แย้งก็เบาบางมาก ที่ยังต้องพยายามอยู่ก็คงเป็นการตั้งรับไม่ให้เสียศูนย์จนเกินไป สะพานไทย ลาวแห่งที่ 3 กำลังจะถูกสร้างขึ้นที่เชียงของ พาดข้ามแม่น้ำโขง ไปยังเมืองห้วยทราย แขวงบ่อแก้ว โดยที่คนเชียงของ และคนห้วยทรายเอง ไม่อาจรู้ได้ว่า หัวสะพาน ท้ายสะพานจะอยู่ตรงไหนแน่ คงไม่ต้องบอกก็คงรู้ว่าการรู้ที่ตั้งสะพานนั้นสำคัญเช่นไรกัน (ซึ่งแท้จริงแล้ว หัวอยู่ทางไหน ท้ายอยู่ทางไหน ก็ไม่อาจทราบ สรุปแล้วไม่มีใครอยากเป็นที่ตั้งท้ายสะพาน เพราะฝั่งไทย ก็มักจะเรียกสะพานมิตรภาพ ไทย- ลาว ส่วนลาวรู้สึกจะเรียกว่า สะพานมิตรภาพลาว-ไทย) ใครจะเป็นผู้รู้ก่อน นอกเหนือจากผู้บริหารประเทศ (และผู้ใกล้ชิด) ที่ 1 ที่ 2 และ ที่ 3 (ซึ่งไม่ใช่ประเทศที่หัวสะพาน ท้ายสะพานจะไปอยู่) แม้จะชัดหรือไม่ชัดก็มีผู้ถูกหลอกซื้อหลอกขายที่กันให้สนุก เป็นกรณีวิวาทใหญ่เล็กไปนับไม่ถ้วน คงไม่คิดกันหรอกครับว่า ชาวบ้านผู้ที่ทำกินบนแถบนี้จะเป็นผู้ร่วมกำหนดได้ อย่าหวังครับ แล้วจะรู้ได้ก็คงเวลาที่เขาเวณคืนที่นั่นแหละครับ ใครจะซวยหรือเงินหล่นทับก็ตอนนั้นแหละครับ โดยมากจะซวยมากกว่า เพราะถูกหลอกซื้อไปก่อนแล้ว หรือบางคนก็ถูกหลอกขาย แต่นี่ก็จะไม่ใช่เรื่องใหญ่ที่สุด เพราะประเทศที่ได้รับประโยชน์อย่างที่สุด (ไม่ได้รับรองว่าเป็นคุณประโยชน์ หรือประโยชน์โทษ) แล้วอาจไม่ใช่ ประเทศที่อยู่หัวสะพานและหรือท้ายสะพานนี้ก็ได้ แต่ที่ได้รับแน่ ๆ ของสองประเทศ คือ มลภาวะ ที่อาจหรือไม่อาจควบคุมบริเวณ และผลกระทบลูกโซ่ของมันได้ ประเทศที่ชัดเจนที่สุดที่ทั้งผลักทั้งดันสะพานข้ามแม่น้ำโขงแห่งที่ 3 หนีไม่พ้นประเทศจีน ที่ปริมาณการค้า แถบจีนตอนล่างนี้นับวันยิ่งทวีมูลค่าการค้ามหาศาล เติบโตแบบก้าวกระโดด การขนถ่ายทางเรือดูเหมือนจะไม่ทันใจเสียแล้ว จึงเร่งการสร้างถนนเชื่อมชายแดนจีน ลาว ไทย ซึ่งอีกไม่กี่เดือนก็จะเสร็จสมบูรณ์ และก็เป็นเวลาที่ต้องเร่งกำหนดจุดสร้างสะพานกันเสียที ก่อนที่จะประชุมกันอย่างชื่นมื่น ม่วนหลาย กันที่เวียดนาม
ดินแดนทุนนิยมกำลังก้าวกระโดด พร้อมประกาศก้องว่าจะต้องมีสะพานแห่งที่
3 อีกช่องทางหนึ่งของการขนถ่ายคนและสินค้าภูมิภาค ดูเหมือนจะเป็นผลสรุปแล้วว่าเป็นผลสำเร็จม่วนชื่น
โดยที่คนที่ได้รับผลกระทบไม่อาจจะได้เอ่ยปากถามอะไรได้เลย ประเด็นปัญหามีกลุ่มที่ต่อสู้พยายามเคลื่อนไหวกันอยู่มาก ซึ่งเป็นที่รับทราบกันอยู่แล้ว แต่ผมเองไม่แน่ใจว่าในทางปฏิบัติแล้ว ข้อเสนอเหล่านั้นจะได้รับการนำไปพิจารณามากน้อยแค่ไหน ส่วนผมจะขออาศัยพื้นที่สร้างเองนี้ กล่าวถึงปัญหาพื้น ๆ ที่ได้รับรู้เป็นปัจจุบันนี้ก่อน เช่น เรื่องสหบาทาของคนจีน ที่กระแทกใบหน้าคนฝั่งโน้น จนกระอัก (ที่ฟังเล่ามาว่ากันถึงตาย) นั้น คงไม่เลยมากระแทกใบหน้าคนไทยในกาลข้างหน้านะครับ หรือคนงานที่พูดจากันไม่รู้เรื่องขึ้นฝั่งมา ด้วยความมั่นอกมั่นใจว่ามีเงินบาท พอต้องการอะไรแล้วไม่ได้ดังใจ ถึงเวลาจ่ายเงินแล้วก็เอาเงินเขวี้ยงให้กันจนเป็นที่ตกอกตกใจ นี่ไม่นับกิริยาที่ต้องทำใจอยู่มากที่จะรับ ผมไม่ได้หมายทุกคนที่ขึ้นฝั่งมาจะเป็นเช่นนั้นนะครับ และผมก็ยังไม่ทราบเหตุแน่ชัดว่าเป็นเพราะเหตุใด รู้แต่ว่าคนฝั่งโน้นรู้สึกแขยงอยู่ไม่น้อย สินค้าของจีนนั้นผลิตได้เร็วทันกับความต้องการมาก เรียกว่าผลิตให้ได้ทันทีก่อนที่เราจะต้องการเสียอีก และสินค้าหลายอย่างน่าฉงนฉงายว่าเขาทำได้อย่างไรกัน ราคาขนาดนั้น ดูเหมือนเขาพยายามจะดูดซับเงินทุกบาททุกสตางค์จากเราให้ได้ น่ากลัวครับ ของหลายอย่างไม่ได้เป็นประโยขน์เลย เป็นของที่ใช้ได้ชั่วคราวแล้วทิ้ง ๆ ขว้าง ๆ เป็นขยะภายในเวลาอันสั้น แต่นี่เป็นปัญหาที่เราต้องระวังและควบคุมตัวเอง แต่อยากบอกว่าอย่าแปลกใจถ้าทรัพยากรจะสูญสิ้นในเวลาอันสั้น และอย่าแปลกใจว่าจะมีการกดขี่แรงงานในมุมไหนมุมหนึ่งของสังคม ที่เต็มใจและไม่เต็มใจของผู้ที่ถูกกดขี่ ทั้งรู้ตัวและไม่รู้ตัวของผู้นิยมบริโภคด่วนแบบไม่ยั้งคิด และอย่าคิดผลิตอะไรแข่งกับเขาเลยครับ ไม่มีทาง ต้องหลบทางเขาอย่างเดียว เท่านั้น! นักผลิต นักค้า และชนชาติที่มีมันสมองเป็นเยี่ยม ทั้งยังมีความขยันเป็นเลิศอย่างนั้น เราจะคบเขาแบบไหนดีครับ ลูกหลายเรากำลังเรียนภาษาจีน เราต้องสื่อสารกับเขา และเขาก็ต้องลงมาแน่ ที่ลาวตอนเหนืออันอุดมสมบูรณ์ ไทยตอนเหนือที่สะดวกสบายอัธยาศัยดี ลุ่มน้ำโขงที่มีทรัพยากรอันหลากหลาย เราจะต้องตั้งรับเขาอย่างไรครับ เราต้องบอกอะไรเขา นอกเหนือการพูดภาษาเขาได้ เราต้องรู้อะไรอีกบ้าง เราต้องวางเงื่อนไขอะไรกับเขาบ้างครับ ก่อนที่สะพานนั้นจะเชื่อมทุกอย่างเข้าด้วยกัน ก่อนที่เราจะมาแบ่งปันทรัพยากร และวิถีชีวิต ซึ่งกันและกัน รัฐไทยได้วางเงื่อนไขอะไรกับประเทศยักษ์ใหญ่นี้บ้างไหมครับ ท่านจะปกป้องคนในชุมชนเล็ก ๆ เมืองหน้าด่านของเราได้บ้างไหมครับ ในเรื่องที่เกินกำลังที่เราจะรับได้ ท่านจะฟังเราบ้างไหม ช่วยอะไรเราได้บ้าง เปลี่ยนรัฐบาลแล้ว ดูเหมือนว่าเราจะใช้วิธีค่อยเป็นค่อยไป ขยัน อดทน ผมเห็นด้วย 100 เปอร์เซ็นเลยครับ รู้สึกกังวลอยู่อย่างเดียว คือ เราจะพอกินพออยู่กันทุกชั้น ทุกระดับ หรือเปล่าครับ เราจะช่วยกันจริง ๆ หรือเปล่า เราจะปรับโครงสร้างสังคมให้คนทุกกลุ่มอยู่ได้ไม่ลำบากได้อย่างไร เมื่อเผชิญปัญหาแล้วภาระทั้งหมดจะไม่หล่นลงมาที่บ่าเราเสียส่วนมากใช่ไหมครับ ยืนยันหน่อยเถอะครับ ถ้าปรับจริง ๆ พวกคุณ ๆ ท่าน ๆ ที่อยู่กันสบายจะยอมลดทุนตัวเองเช่นนั้นหรือ ท่านจะสร้างกติกาที่ทำให้ลูกหลานท่านต้องลำบากลำบนมากขึ้นอย่างนั้นหรือ ท่านจะยอมสละแบ่งปันโดยที่เราสามารถเดินไปตามกติกาได้แน่นะ แน่นะครับ เพราะดูเหมือนว่า วันก่อนบทสัมภาษณ์ รัฐมนตรีพาณิชย์ ท่านยังประกาศจุดยืนว่าไทยยังเหมาะแก่การลงทุน มีศักยภาพเป็นศูนย์กลางภูมิภาค ตกลงเรายังต้องการเงินนอก ตกลงเรายังต้องการให้เขา ๆ เหล่านั้นเข้ามา ตกลงเรายังเดินตามทางทุนนิยมเพื่อความอยู่รอด ตกลงเราจะเดินกันอย่างไรกันครับ ถ้าเช่นนั้นเราจะกำหนดอะไรได้บ้างไหมครับ เราต่อรองอะไรเขาได้บ้าง เช่นก่อนสร้างสะพานซักแห่งหนึ่ง เราจะตั้งเงื่อนไขอะไรก่อนบ้าง เพื่อคุณภาพชีวิตของคนท้องถิ่น เราเอาเรื่องนี้ขึ้นโต๊ะเจรจาได้บ้างไหมครับ หรือคอยแต่ให้พี่ใหญ่ (ที่กำลังกลายร่างเป็นพี่เบิ้มในเร็ววัน) กำหนด ผลประโยชน์ลุ่มน้ำแห่งนี้มหาศาล หอมหวานมาแต่อดีต เย้ายวนใจประเทศเจ้าอาณานิคมไม่น้อย
แล้วพวกเขาก็ยังจดจ้องกันตาเป็นมันอยู่เหมือนเดิม !
นายผ่าง
|
